Sản phẩm bia hơi, bia chai của Công ty CP Bia Hà Nội-Hải Dương có chỗ đứng vững chắc trên thị trường. Ảnh: Thành Chung

Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” hàm chứa rất nhiều mục đích và ý nghĩa tốt đẹp. Vận động người Việt Nam sử dụng hàng Việt Nam khi tiêu dùng cá nhân; các cơ quan, đơn vị và tổ chức chính trị-xã hội sử dụng hàng hoá nội địa khi thực hiện mua sắm công, thể hiện nét đẹp trong văn hoá tiêu dùng của người Việt… Quan trọng hơn nữa là thể hiện lòng yêu nước của mỗi người dân, củng cố thêm sức mạnh đoàn kết dân tộc.

Cuộc vận động này là vấn đề không mới đối với các nước trong khu vực như Thái Lan, Hàn Quốc, Nhật Bản… Từ trong các cuộc khủng khoảng kinh tế, họ đã áp dụng chính sách sử dụng hàng nội rất hiệu quả. Còn đối với người Việt Nam, câu khẩu hiệu “Người Việt Nam dùng hàng Việt Nam”, “Dùng hàng nội là yêu nước”… đã có từ những năm đầu thế kỷ XX. Quan điểm người Việt Nam dùng hàng Việt Nam đã được các sĩ phu của Phong trào Đông Kinh Nghĩa Thục đưa vào giảng dạy trong các trường học với bài ca nổi tiếng “Nên dùng đồ nội hoá” thấm đẫm tinh thần tự cường dân tộc.

Phong trào “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” không phải là một chủ trương bảo hộ mậu dịch, bài trừ hàng ngoại hay đóng cửa nền kinh tế. Đồng thời cũng không buộc người tiêu dùng trong nước phải mua hàng hóa sản xuất trong nước với chất lượng thấp mà giá lại cao.

Nhìn ra nước ngoài như Nhật Bản, người Nhật đã ưu tiên dùng hàng Nhật. Nhưng để có được ưu tiên này, các doanh nghiệp Nhật Bản luôn làm hàng bán trong nước có chất lượng cao hơn xuất khẩu, mà đến nay cả thế giới đều thích dùng “hàng nội địa của Nhật”. Để đạt được điều đó, họ đã hoạch định chiến lược mà Nhà nước, doanh nghiệp, khoa học - công nghệ và người tiêu dùng đều vào cuộc, trong đó phải bắt đầu từ doanh nghiệp. Đó là đối tượng tạo nên lòng tin với người tiêu dùng.

Trong cuộc vận động này, vai trò của các doanh nghiệp hết sức quan trọng, với tư cách là người sản xuất, người quyết định chất lượng, giá sản phẩm. Muốn tồn tại, phát triển và đột phá được, các hoạt động của doanh nghiệp đều hướng về mục tiêu thỏa mãn nhu cầu của người tiêu dùng. Bởi vậy, các chiến lược giúp phát triển thương hiệu của doanh nghiệp cũng là nhằm tác động vào suy nghĩ, hành vi và thói quen của người tiêu dùng. Để phong trào có sức lan tỏa trong cuộc sống, trước hết doanh nghiệp phải nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm, hàng hóa; đầu tư chiều sâu để hàng hóa có chất lượng cao, kiểu dáng phong phú; cắt giảm các khoản chi phí bất hợp lý, giảm giá thành để giảm giá bán hàng hóa sản xuất trong nước bằng hoặc thấp hơn hàng nhập khẩu. Doanh nghiệp nên đặt lợi nhuận kỳ vọng thấp vì phải mất từ 3 đến 5 hoặc 10 năm mới chiếm lĩnh được thị trường. Ngoài ra, cần chú ý xây dựng thương hiệu. Đưa sản phẩm hàng hóa đến người tiêu dùng một cách thuận lợi và tổ chức tốt hệ thống dịch vụ hỗ trợ kỹ thuật, bảo hành sau bán hàng, tạo niềm tin cho người tiêu dùng. Các doanh nghiệp cũng cần có chính sách phát triển hệ thống phân phối rộng rãi không chỉ ở các chợ truyền thống mà phải chú ý đến các siêu thị và các đại lý phân phối. Chú ý quảng bá sản phẩm, hàng hóa rộng rãi để người tiêu dùng biết đến, đồng thời phối hợp chặt chẽ với cơ quan chức năng chống hàng giả, hàng nhái.

Doanh nghiệp cũng phải xây dựng đạo đức kinh doanh: Hướng đến người tiêu dùng, bỏ kiểu làm ăn kinh doanh chụp giật. Đạo đức kinh doanh sẽ giúp doanh nghiệp thu lợi lâu bền, đạt lợi nhuận cao. Thực tế đã chứng minh đạo đức kinh doanh cộng với tính chuyên nghiệp sẽ làm nên thương hiệu.

Nhà nước cần có chính sách khuyến khích người tiêu dùng dùng hàng nội địa, đồng thời các cơ quan chức năng tăng cường quản lý chất lượng để sản phẩm làm ra đúng với những gì quảng cáo, công bố chất lượng của nhà sản xuất. Các cơ quan quản lý nhà nước phải công bố thường xuyên, kịp thời các tiêu chuẩn về chất lượng, giá sản phẩm hàng hóa Việt Nam sản xuất và hàng nhập ngoại, nhất là các sản phẩm hàng hóa liên quan trực tiếp đến cuộc sống con người để người tiêu dùng lựa chọn; cần bảo đảm một sân chơi cạnh tranh công bằng để các nhà sản xuất trong nước có cơ hội cạnh tranh bình đẳng với các nhà sản xuất ngoài nước. Nhà nước cũng cần đề ra các chính sách nâng cao tỷ lệ nội địa hóa các mặt hàng mà hiện nay vẫn tập trung vào công đoạn gia công, lắp ráp như ô-tô, linh kiện điện tử, dệt may, da giày... Ngay từ bây giờ, cần hết sức coi trọng và có chính sách phát triển nền công nghiệp phụ trợ một cách mạnh mẽ cho các ngành mà Việt Nam có nhiều lợi thế, có khả năng cạnh tranh tốt trên thị trường thế giới, nhằm tăng tỷ lệ nội địa hóa, thúc đẩy tiến trình công nghiệp hóa theo hướng hiện đại hóa.

Trong cuộc vận động này, các hội về khoa học - công nghệ có vai trò rất quan trọng như: Hội Tiêu chuẩn và bảo vệ người tiêu dùng, các hội ngành y tế, nông nghiệp, xây dựng… Các hội cần tuyên truyền, vận động hội viên và nhân dân tin dùng hàng Việt Nam. Cần đẩy mạnh tuyên truyền, vận động làm cho mỗi người tiêu dùng trong nước và nước ngoài nhận thức đúng đắn khả năng sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp Việt Nam, chất lượng của sản phẩm, hàng hóa dịch vụ Việt Nam, để người tiêu dùng Việt Nam dùng hàng Việt Nam, xem đó là thể hiện lòng yêu nước, nét đẹp văn hóa tiêu dùng của người Việt Nam. Tuyên truyền các tiêu chuẩn về chất lượng, giá cả sản phẩm tới người tiêu dùng, nhất là hàng hóa, sản phẩm liên quan trực tiếp đến đời sống như lương thực, thực phẩm, thuốc men và hàng tiêu dùng thiết yếu để người tiêu dùng có nhiều thông tin lựa chọn hàng hóa , hướng tới “người tiêu dùng thông thái”. Nếu tuyên truyền đúng hướng, tổ chức các hội thảo so sánh hàng nội với hàng ngoại để người dân có thông tin, có cách tiếp cận được thì sẽ thuyết phục được họ sử dụng. Kết hợp chặt chẽ với doanh nghiệp triển khai nghiên cứu khoa học, những đề tài liên quan để nâng cao chất lượng, thay thế vật tư thiết bị nhập ngoại, áp dụng công nghệ quản lý tiên tiến theo tiêu chuẩn quốc tế như ISO90100, HACCP, GMP… Áp dụng khoa học, kỹ thuật tiên tiến trong phát triển sản phẩm mới… hướng đến sản phẩm hàm lượng chất xám cao. Mỗi trí thức, đặc biệt là trí thức trong các hội ngành kỹ thuật, trong doanh nghiệp tích cực phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật, có nhiều giải pháp sáng tạo giải quyết vướng mắc, khó khăn trong sản xuất để góp phần nâng cao chất lượng và nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh.

LƯƠNG ĐỨC TRỤ
Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh