Ở những vùng tập trung, người dân có điều kiện để phát triển chăn nuôi thủy sản theo hướng bền vững

Theo Chi cục Thủy sản tỉnh, toàn tỉnh hiện có hơn 17 nghìn ha diện tích mặt nước có tiềm năng phát triển thủy sản. Trong đó, hơn 10 nghìn ha đã được khai thác. Từ đầu năm đến nay, toàn tỉnh đã sản xuất 1 tỷ 192 triệu con cá giống các loại, đạt 92% kế hoạch. Tuy nhiên phần lớn các giống cá chất lượng như điêu hồng, chim trắng… vẫn phải nhập từ các cơ sở sản xuất giống của nước ngoài.

Thời điểm này, toàn tỉnh đã thu hoạch được hơn 26 nghìn tấn thủy sản các loại, tăng 5% so với cùng kỳ năm trước. Giá trị sản xuất ngành thủy sản ước đạt 225 tỷ đồng, tăng 4,1% so với cùng năm 2009. Tuy nhiên, việc khai thác tiềm năng mặt nước để phát triển thủy sản theo hướng bền vững đạt hiệu quả chưa cao. Nguyên nhân là do các hộ chăn nuôi thủy sản còn yếu về kỹ thuật, số lượng lớp tập huấn về nuôi thủy sản hằng năm còn ít. Việc nuôi thủy sản còn nặng về kinh nghiệm hơn là áp dụng các biện pháp khoa học kỹ thuật. Hiện 3 vùng nuôi thủy sản tập trung có diện tích hơn 1.300 ha đã tạo việc làm cho gần 6.500 lao động, nhưng chỉ có hơn 200 người có trình độ chuyên môn từ trung cấp trở lên.

Đáng quan tâm là việc kiểm soát dịch bệnh và chất lượng con giống được nhập từ các tỉnh khác và từ nước ngoài về còn chưa được kiểm soát chặt chẽ. Môi trường ở các diện tích nuôi thủy sản đang bị ô nhiễm do việc xử lý nước thải chưa triệt để, nhiều hộ còn có tập quán đưa phân tươi trực tiếp xuống ao nuôi làm thức ăn cho cá. Diện tích nuôi thủy sản ngày càng thu hẹp nhưng phương thức, tập quán nuôi chủ yếu vẫn là quảng canh. Hiện toàn tỉnh đã quy hoạch được 12 vùng nuôi trồng thủy sản tập trung chủ yếu ở các huyện Thanh Miện, Nam Sách, Tứ Kỳ, Ninh Giang. Trong số 12 vùng được quy hoạch mới có 9 vùng với diện tích 1.400 ha được đầu tư khai thác bài bản. Diện tích nuôi thủy sản tự phát ở tỉnh ta vẫn ở mức cao, chiếm hơn 60% tổng diện tích mặt nước đã được sử dụng để nuôi thủy sản. Diện tích mặt nước nuôi các loại cá chất lượng cao và thủy sản đặc sản vẫn ở mức thấp, mới chỉ có 1.700 ha, chiếm 17%. Người nông dân phải đối mặt với nhiều áp lực mùa vụ, cá bán được, nhưng giá chưa cao do cung vượt quá cầu và chưa có cơ sở chế biến thủy sản ngay trên địa bàn.

Nhiều hộ nông dân muốn đầu tư sản xuất thủy sản quy mô lớn nhưng chủ yếu nhận đấu thầu từ diện tích ao, hồ của thôn, xã từ 3 đến 5 năm nên không yên tâm để đầu tư phát triển cơ sở vật chất, nhất là hệ thống đường điện và đường giao thông. Nguồn vốn vay để phát triển sản xuất cũng không dễ tiếp cận bởi nhiều trại được xây dựng trên đất đấu thầu của thôn, xã nên không được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, không thể thế chấp vay vốn ngân hàng. Một số trang trại đủ điều kiện vay vốn qua ngân hàng lại chủ yếu vay ngắn hạn nên không ít trang trại sau một năm vay vốn phải bán “non” hoặc bán chạy sản phẩm để trả nợ.

Ông Phạm Văn Tình, Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản cho biết: Để đạt được mục tiêu đến năm 2020 có khoảng 3.595 ha diện tích nuôi thủy sản tập trung và đến năm 2015 có 30% số sản phẩm thủy sản ở những trang trại nuôi thủy sản tập trung được xuất khẩu, tỉnh ta cần áp dụng đồng bộ các biện pháp về quy hoạch đất đai, khoa học - công nghệ, an toàn dịch bệnh, giống, dịch vụ kỹ thuật, dịch vụ để phát triển chăn nuôi có hiệu quả. Giảm diện tích nuôi các giống cá truyền thống, sản lượng và chất lượng cá thấp xuống còn dưới 60% so với 83% diện tích nuôi hiện nay.

Ngành thủy sản Hải Dương đang có thế và lực để phát triển nhờ những chính sách đầu tư mạnh và hợp lý. Thời gian tới, những dự án chăn nuôi thủy sản theo hướng tập trung như ở xã Tân Trào (Thanh Miện) với tổng số vốn đầu tư 55 tỷ đồng, sẽ tạo ra hướng phát triển mới cho những vùng nuôi thủy sản. Bên cạnh đó, sự quan tâm của các ngành, địa phương trong việc góp phần đầu tư cơ sở hạ tầng, xây dựng mô hình các HTX dịch vụ nuôi thủy sản, phát triển thêm các loại con đặc sản để phục vụ nhu cầu xuất khẩu... đưa thủy sản trở thành ngành kinh tế mạnh đem lại thu nhập và nâng cao đời sống cho người nông dân.

PV