Dạy tiếng Anh theo chương trình thí điểm ở Trường Tiểu học Ngọc Châu (TP Hải Dương)

Bắt đầu từ năm học 2010-2011, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) thực hiện Chương trình thí điểm dạy tiếng Anh ở bậc tiểu học. Đây là một nội dung trong đề án “Dạy và học ngoại ngữ trong hệ thống giáo dục quốc dân giai đoạn 2008- 2020” được áp dụng ở bậc tiểu học (TH) bắt đầu từ lớp 3. Trong 18 tỉnh của cả nước được chọn tham gia chương trình, tỉnh ta có 4 trường đủ điều kiện gồm các Trường: TH Đức Chính (Cẩm Giàng), TH Tân Kỳ (Tứ Kỳ), TH Ngọc Châu (TP Hải Dương) và TH Phả Lại 2 (thị xã Chí Linh). Cả 4 trường đều phấn khởi khi được Bộ GD-ĐT chọn tham gia. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai thực hiện đã nảy sinh nhiều vấn đề bất cập.

Học tiếng Anh ở bậc TH giúp học sinh hình thành và phát triển năng lực giao tiếp, tạo nền tảng quan trọng cho việc học môn học này ở các cấp học tiếp theo. Do đó, ban giám hiệu và giáo viên (GV) môn tiếng Anh của 4 trường TH tham gia chương trình thí điểm đều khẳng định: đưa tiếng Anh vào dạy thí điểm bắt đầu từ lớp 3 là một chủ trương đúng đắn, cần thiết và là bước đệm quan trọng để rút kinh nghiệm cho việc triển khai đại trà trong những năm học tiếp theo.

Tuy nhiên, không phải đợi đến năm học này tỉnh ta mới triển khai việc dạy tiếng Anh ở TH mà đã được thực hiện có hiệu quả từ nhiều năm nay. Nhưng điểm khác biệt giữa chương trình tiếng Anh thí điểm và tiếng Anh thông thường ở chỗ: số tiết học của chương trình thí điểm tăng gấp đôi, với thời lượng 4 tiết/ tuần. Cô giáo Bùi Thị Minh Thu, giáo viên phụ trách chương trình tiếng Anh thí điểm của Trường TH Ngọc Châu cho rằng: Tăng thời lượng từ 2 tiết lên 4 tiết/ tuần giúp học sinh có nhiều thời gian thực hành hơn, thay vì học nhiều lý thuyết như trước đây. Đặc biệt, trong 4 kỹ năng nghe-nói-đọc-viết, chương trình tiếng Anh thí điểm chú trọng thực hành nhiều 2 kỹ năng nghe và nói. Do đó, học sinh được học chương trình thí điểm sẽ không phải học thêm ở trung tâm ngoại ngữ hoặc thuê gia sư dạy riêng. Trình độ GV của chương trình thí điểm cũng đã được khẳng định thông qua đợt khảo sát năng lực tiếng Anh do Bộ GD- ĐT tổ chức. Bộ cũng không áp đặt giáo trình, phương pháp giảng dạy. Các trường tham gia thí điểm căn cứ vào thực tiễn để lựa chọn một trong các giáo trình như: Lets Go, Lets Learn hay Go Go… cho phù hợp. Phương pháp giảng dạy cũng thay đổi linh hoạt sao cho đạt mục tiêu cuối cùng là sau khi học xong chương trình, học sinh phải đạt trình độ tiếng Anh tương đương cấp độ A1 của khung tham chiếu chung châu Âu về ngôn ngữ. Đây là một mục tiêu mà theo cô Nguyễn Thị Minh Tâm, Hiệu trưởng Trường TH Phả Lại 2 sẽ góp phần thúc đẩy việc dạy và học tiếng Anh ở TH theo kịp với chuẩn quốc tế.

Tuy chương trình thí điểm này bước đầu nhận được sự đồng thuận cao từ Bộ, Sở, các trường tham gia thí điểm đến các bậc phụ huynh học sinh…, nhưng khó khăn về cơ sở vật chất đang trở thành vấn đề nổi cộm. Theo cô Đặng Thị Khánh, Hiệu trưởng Trường TH Tân Kỳ, hiện nhà trường chưa có phòng nghe, nhìn đạt chuẩn. Để trang bị phòng này gồm ít nhất 1 máy chiếu, ti-vi, đài, hệ thống máy tính, tai nghe cho từng học sinh…, chi phí ước tính đã lên tới gần 200 triệu đồng, trong khi đó kinh phí huy động của nhà trường còn hạn hẹp. Đây cũng là khó khăn chung của 3 Trường TH Tân Kỳ, Ngọc Châu và Đức Chính.

Cô Nguyễn Thị Minh Tâm, Hiệu trưởng Trường TH Phả Lại 2 cho biết: Tại hội nghị triển khai chương trình thí điểm tiếng Anh TH vừa qua, Bộ GD-ĐT hứa sẽ hỗ trợ các trường tham gia chương trình thí điểm, tuy nhiên để chương trình triển khai có hiệu quả cần sự hỗ trợ trực tiếp của UBND tỉnh, huyện và các tổ chức xã hội khác để chia sẻ gánh nặng về kinh phí với nhà trường.   

Kinh phí eo hẹp nên cả 4 trường TH đều khó khăn trong việc mời các chuyên gia người nước ngoài về hỗ trợ giảng dạy, nhằm nâng cao năng lực cho GV và chất lượng chương trình. Để dạy và học tiếng Anh đạt chuẩn quốc tế theo mục tiêu chương trình đề ra thì việc mời chuyên gia nước ngoài là việc làm cần thiết. Thực tế cho thấy, khi Bộ tiến hành kiểm tra trình độ của 148 GV tham gia chương trình thí điểm tiếng Anh thì chỉ có 28 GV đạt tiêu chuẩn, với 550 điểm TOEFL. Do đó, để triển khai chương trình, Bộ đã phải hạ chuẩn xuống mức 400 điểm và những GV đạt từ mức điểm 400 trở lên sẽ tiếp tục phải bồi dưỡng thêm để đợt khảo sát cuối năm nay có thể đạt mức điểm 550. Như vậy, để nâng cao trình độ GV, việc huy động kinh phí mở các lớp bồi dưỡng (trong đó có việc mời các chuyên gia nước ngoài) cũng là một vấn đề cần được quan tâm.

Ngoài ra, theo phản ánh của hầu hết GV, mức lương hiện tại của GV tiếng Anh ở TH còn quá thấp, không đủ tạo động lực cho họ phấn đấu hết mình trong quá trình công tác. Cô giáo Bùi Thị Minh Thu ở Trường TH Ngọc Châu cho biết: Với việc số tiết tăng lên gấp đôi, GV phụ trách chương trình thí điểm sẽ vất vả hơn, trong khi đây là chủ trương mới nên để có tiết dạy hiệu quả, tạo hứng thú cho học sinh, GV phải tự tìm tòi những phương pháp giảng dạy phù hợp nên sẽ mất nhiều thời gian và công sức.

Còn quá sớm để đánh giá chương trình thí điểm dạy tiếng Anh TH này có hiệu quả hay không nhưng theo thầy giáo Lê Huy Lượng, Hiệu trưởng Trường TH Đức Chính, việc áp dụng dạy thí điểm ở thời điểm này là đúng đắn. Các trường tham gia chương trình này đang chung tay khắc phục khó khăn để chương trình đạt kết quả cao nhất.

THÚY HÀ