Đường 390A hoàn thành nâng cấp đã tạo thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội cho khu Hà Đông

Trong 12 huyện, thị xã, thành phố của tỉnh ta, chỉ riêng có Thanh Hà chia ra 4 vùng đất riêng biệt theo 4 phương của đất trời, gồm đông, tây, nam, bắc - tương ứng với bốn khu Hà Đông, Hà Tây, Hà Nam và Hà Bắc. Trong 4 khu ấy, khu đảo Hà Đông mang nhiều nét đặc trưng ít nơi nào có. Khung cảnh khu này dễ làm liên tưởng tới miền đất Đông Nam Bộ xa xôi, với bốn bề sông nước, kênh rạch chằng chịt, cây cối rậm rạp, tốt tươi, cánh đồng lúa ngút ngàn tầm mắt và điểm xuyết những hàng dừa xanh lòa xòa mặt nước… Cũng từ vị trí "đắc địa" này mà trong kháng chiến, 6 xã khu đảo gồm Hợp Đức, Thanh Bính, Thanh Cường, Thanh Hồng, Trường Thành và Vĩnh Lập đã trở thành nơi trú chân của các cơ sở cách mạng.

Cuối năm 1947, thực dân Pháp chiếm đóng Hải Phòng và gần hết các đơn vị hành chính, các vùng phụ cận của huyện Thanh Hà. Ở "khu đảo" Hà Đông, sông Văn Úc là huyết mạch đường thủy nên địch thường xuyên sử dụng để vận chuyển quân lương. Một vài tháng địch tổ chức những trận càn lớn cỡ trung đoàn, thời gian từ 3 đến 5 ngày vào "khu đảo" Hà Đông. Trận càn đầu tiên vào xã Thanh Bính ngày 4-7-1947, địch đã thiêu rụi 250 nóc nhà, đốt cháy hàng trăm tấn thóc, bắt đi 12 người, cướp 14 con trâu… Mặc dù khó khăn, mất mát, song ngay trong những ngày đầu, việc tiêu thổ phục vụ kháng chiến đã được nhân dân Hà Đông thực hiện để khi địch đến không còn nơi đồn trú. Du kích còn có sáng kiến dùng mìn bộ binh bọc ni-lông cắm xuống sông làm thiệt hại vũ khí, khí tài của địch. Điển hình là chiến thắng ngày 25-3-1948, nhấn chìm ca-nô, vũ khí và gần 60 tên địch trên sông Gùa. Do phong trào kháng chiến lên cao, từ năm 1947 đến 1952, nhiều xã ở Hà Đông đã trở thành vùng tự do của cách mạng. Nhiều cơ quan đầu não của tỉnh, huyện và các vùng lân cận thuộc Hải Phòng lấy Hà Đông làm nơi gây dựng phong trào. Đền Từ Hạ ở xã Thanh Bính là nơi Tỉnh ủy tổ chức nhiều cuộc họp để đưa ra nhiều quyết sách quan trọng lúc bấy giờ…

Qua hai cuộc kháng chiến, người ra đi giữ nước, người ở lại giữ làng, hàng ngàn người con của 6 xã "khu đảo" Hà Đông mãi mãi không trở về hoặc để lại một phần máu xương trên khắp mọi miền Tổ quốc. Từ quá khứ gian khó nhưng anh dũng, hiện tại còn nhiều khó khăn nhưng tương lai tươi sáng, khu Hà Đông đang ngày càng đổi mới. Bây giờ, thay cho những con đường lầy lội, những nếp nhà cũ kỹ, những chuyến đò phà ì ạch là những con đường trải nhựa phẳng phiu, những tòa nhà kiên cố, cao tầng mọc lên san sát và cây cầu Hợp Thanh đã xóa nhòa cụm từ "khu đảo".

Không để Hà Đông mãi như "vùng đất bị lãng quên", những năm gần đây, các cấp chính quyền từ tỉnh đến cơ sở đã trăn trở với nhiều biện pháp thúc đẩy kinh tế vùng này. Mỗi năm vào mùa vải chín trĩu cành, cả Hà Đông lại như vào hội. Thương lái, xe cộ từ các nơi đổ về, người dân từ các làng xóm, các vùng chuyển đổi đổ ra buôn bán tấp nập. Mùa vải vừa qua, mặc dù năng suất giảm, nhưng giá cả tăng khá. Từ những lứa u hồng, u trứng cho đến lứa vải cuối mùa, 6 xã khu đảo Hà Đông đã thu về ước từ 60 - 70 tỷ đồng. Các mô hình trồng xen canh nhãn, ổi, quất, chuối, gừng vào vườn vải cũng bước đầu tăng thu nhập cho các hộ dân. Để khu Hà Đông tiến nhanh, vững chắc, huyện Thanh Hà đã xây dựng và đang thực hiện "Quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội khu vực Hà Đông đến năm 2015". Đến nay, gần 1.700 ha đất nông nghiệp cơ bản đã hoàn thành các chỉ tiêu cải tạo để đưa các cây trồng có giá trị kinh tế cao vào sản xuất. Quy hoạch vùng trồng cói hàng hóa ở 3 xã Thanh Cường, Thanh Bính và Thanh Hồng đạt khoảng 100ha và xây dựng được khoảng 40ha trồng đay ổn định. Các ngành nghề thủ công như dệt chiếu Thanh Hồng đang được khôi phục và phát huy thế mạnh, thu hút nhiều lao động nhàn rỗi. Đặc biệt, do nhận thấy tầm quan trọng trong lưu thông hàng hóa, giao lưu kinh tế - xã hội, những năm gần đây hệ thống giao thông - vận tải của Thanh Hà nói chung và khu Hà Đông nói riêng đã không ngừng được cải tạo, nâng cấp. Đường tỉnh 390A đến Vĩnh Lập, xã cuối cùng của “khu đảo” Hà Đông đã hoàn thành nâng cấp. Tuyến đường chợ Đình (Thanh Cường) đến cầu Thiệu (Vĩnh Lập) đang khẩn trương hoàn thiện.

Chiều về, từ cầu Hợp Thanh nhìn xuống, 6 xã khu đảo Hà Đông hệt như một vườn vải tươi tốt khổng lồ. Ở đó, 3 vạn người dân Hà Đông đang sinh sống và tìm tòi khai thác, phát huy tiềm năng, thế mạnh vốn có, cùng chung tay xây dựng quê hương mỗi ngày thêm trù phú để xứng đáng với công lao của các bậc cha ông đã anh dũng giữ đất, giữ làng trong thời kỳ kháng chiến.

TIẾN HUY